Arangkada of Leo Lastimosa for February 18, 2011

        Hustisya ug promosyon

    Pipila ka imbestigador sa bangis nga pagdagit ug pagpatay ni Ellah Joy Pique nihatag namo og makahasol nga kasayuran:  Ang bata nga gida sa kapolisan gikan sa Minglanilla paingon sa Mactan-Cebu International Airport, aron ilhon ang managhigugmaay nga gipugngan sa Buro sa Imigrasyon (BI) niadtong Sabado sa gabii, nitug-an nga silang Sven Eric Berger ug Karen Castro Esdrelon dili mao ang iyang nakit-an nga nikuha ni Ellah Joy sa gawas sa Calajo-an Elementary School niadtong Pebrero 8.
    Nahibung na lang ang mga imbestigador dihang gibali sa ilang kadagkoan ang sulti sa bata pagka Dominggo sa buntag.  Sila nang Berger ug Esdrelon ang giisip nga mga suspitsado.

-o0o-

    Gihagit namo ang nagpakabana nga mga imbestigador sa pagbarug atubangan sa publiko ug pagtug-an sa tinuod.  Apan nagdumili sila.  Nahadlok sa ila unyang dangatan kon bukas nga sukwahion ang ilang mga labaw.  Labi na kay nahinayak nang ilang kadagkoan pagpasaka og kaso batok nilang Berger ug Esdrelon sa Cebu Provincial Prosecutor's Office.
    Nipasalig hinuon nga magpadayon ang ilang pakisusi sa uban pang mga anggulo sa kaso.  Nga karon hingpit na nga gisalikway sa ilang kadagkoan human pormal nang gitak-opan ang imbestigasyon ug gisentro na lang ang mga paningkamot sa pagpalig-on sa kaso batok nilang Berger ug Esdrelon.  Mahimo hinuon silang pahunungon bisan unsang orasa.

-o0o-

    Usa sa mga anggulo nga klarong nataligam-an sa kadagkoan sa kapolisan mao ang pagpangita sa gitumbok sa mga saksi nga itom nga Pajero nga gisakyan sa mga suspitsado nga nidagit ni Ellah Joy.  Si Direktor Raul Aguilos sa Land Transportation Office (LTO) nitug-an sa DYAB Radyo Patrol nga wa silang kadawat og pormal nga komunikasyon gikan sa kapolisan pagpatabang pagpangita sa sakyanan.
    Matod ni Aguilos sila na lay nisuwat sa ilang ulohang buhatan.  Nga naghimo og tinuyong computer program pagpangita sa tanang sakyanan nga may license plate number nga "679" sa bisan unsang prefixes.  Nga gibanabana ni Aguilos nga moabot og kapin sa 100,000.

-o0o-

    Ambot unsay nahitabo sa Cebu Provincial Police Chief Erson Digal ug sa mga abogado nga nitabang niya.  Nalipat ba lang tungod sa pag-apura sa publiko?  Nihatag lang og mas dakong importansiya sa dinaliang paghuman sa imbestigasyon?  O may dugang nahibaw-an, nga wa itug-an ngadto sa ilang kaubanang mga imbestigador, maong nakumbinser na pag-ayo sa ilang kaso batok nilang Berger ug Esdrelon?
    Mahimong masaligon silang Digal ug kaubanan sa mga desisyon sa mga hukmanan nga ang positive identification mas katuohan kay sa alibi.  Maayo tingaling tawgon ang ilang atensiyon sa pikas tumoy sa desisyon:  Nga ang positive identification kinahanglang dasonan sa uba pang mga ebidensiya.  Ug hinaot nga may makahunghong nila nga ang hustisya, sa tanang higayon, mas mahinungdanon kay sa promosyon.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 16, 2011

        Panudya nagkaduol na

    Karong gitugotan na sa Korte Suprema ang pagpadayon sa impeachment proceedings batok niya sa Kongreso, hinaot nga panington na og bugbog si Ombudsman Merceditas Gutierrez nga wa na siyay laing kapilian gawas sa pagtuman sa iyang trabaho bisan kinsa pay hingtungdan ug bisag kinsa pay maig-an.  Ang iyang pakig-areglo sa kasong plunder ni Major General Carlos Garcia mao lay labing uwahi sa nagkataas nga listahan sa mga pakauwaw sa iyang buhatan.
    Di unta makadut ang mga pagduda nga tua siya kapusta sa pikas tungod lang kay classmate silang kanhi first gentleman Mike Arroyo.  Apan ang iyang pagyaka sa mga kaso batok sa mga Arroyo ug sa ilang mga alyado, bisan wa na sila sa Malakanyang, makapaalarma na kaayo.

-o0o-

    Duha ka impeachment complaints batok ni Gutierrez ang gihusay sa House Committee on Justice hangtod nga gipugngan sila sa labawng hukmanan.  Apan sa botong 7-5, gibasura sa mga mahistrado ang petisyon ni Gutierrez paghunong sa Kongreso pagtuki sa mga kaso batok niya.

Ang mayoriya nga nipabor sa pagpadayon sa impeachment proceedings naglakip nilang Associate Justices Antonio Carpio, Conchita Carpio-Morales, Jose Mendoza, Roberto Abad, Maria Lourdes Sereno, Antonio Eduardo Nachura ug Martin Villarama.  Nisupak silang Chief Justice Renato Corona ug Associate Justices Arturo Brion, Lucas Bersamin, Teresita Leonardo De Castro ug Diosdado Peralta.

-o0o-

    Niang mga sukaranan sa impeachment complaints batok ni Gutierrez:

• Kapakyas pag-atiman sa mga kaso batok nilang kanhi presidente Gloria Arroyo, sa iyang bana ug ubang mga opisyal nga gilambigit sa national broadband network (NBN) scandal;
• Kalangay pag-imbestigar sa kamatayon sa Sugbuanong si Ensign Philip Pestaño, nga nisuway pagbutyag sa kahiwian sa Philippine Navy, kansang kamatayon gideklarar sa United Nations Commission on Human Rights nga homicide;
• Kapakyas pag-imbestigar sa P1 milyon nga panihapon sa delegasyon ni Arroyo sa Le Cirque restaurant sa New York;
• Kapakyas pag-imbestigar sa Mega-Pacific scam ug ubang mga kaso nga naglambigit ni Arroyo; ug
• Pagdumili paghatag og mga dokumento sama sa Statement of Assets, Liabilities and Net Worth ni Kongresista Mikey Arroyo.

-o0o-

    Di katabang sa kawsa ni Gutierrez ang masulub-on niyang record sa mga kaso nga wa maglambigit sa mga Arroyo.  Gibisto karong bag-o sa Philippine Center for Investigative Journalism (PCIJ) nga ubos sa pamunoang Arroyo gikan sa 2001 hangtod sa 2010 pito ra ang napapriso ni Gutierrez, ug ang labing taas og katungdanan mao ang duha ka barangay kapitan.
    Gibutyag sab sa PCIJ nga ang pundo sa iyang buhatan, nga mas dako kay sa mga Ombudsman nga iyang nasundan, wa gamita ni Gutierrez pagkuha og dugang mas kasaligang mga abogado ug mga imbestigador.  Hinunoa iyang gitilok sa paghatag sa mga kawani og bonus matag birthday niya ug matag basura sa impeachment complaints batok niya.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 15, 2011

Panamilit ni Reyes

Pipila ka oras sa wa pa siya mamatay, si Heneral Angelo Reyes nipahibawo sa iyang mga suod nga duna siyay duha ka kapilian pagtubag sa mga pasangil sa pangurakot batok niya:

• Una, ang pagluwat og opisyal nga pamahayag sa media pagpatin-aw sa mga transaksiyon nga iyang giduma isip kanhi hepe sa Armed Force of the Philippines (AFP) ug kalihim sa Department of National Defense (DND); ug
• Ikaduha, ang pagpa-interview ni Malou Mangahas sa Philippine Center for Investigative Journalism (PCIJ), nga maoy iyang gisaligan nga makiangayong makapresentar sa iyang bahin sa eskandalo.

Ang wa isulti ni Reyes mao nga duna siyay gitun-an nga ikatulong kapilian.  Nga maoy iyang nahukman nga paagi pagtapos sa iyang kauwawan.

-o0o-

Ang tinguha ni Reyes pagtingog pinaagi sa media nagumikan sa ka wa niyay pagsalig sa imbestigasyon sa duha ka bay balaoranan sa Kongreso.  Gitumbok niya ang nangaging mga eskandalo nga gisusi sa mga senador ug mga kongresista apan wa pa mahusay hangtod karon.
Gipili sab niya ang pagtingog kay sa pagpakahilom ug paglihay-lihay.  Nga posibleng makapalingkawas niya gikan sa bisan unsang silot.  Apan alang ni Reyes gikinahanglan niya ang gamhanan nga koneksiyon nga magdupadupa niya ug baga nga nawong nga molahutay hangtod nga makalimtan na lang sa katawhan.  Di ganahan si Reyes nga hangtod sa hangtod dudahan siya ug ang mga sakop sa iyang pamilya.

-o0o-

Ang mga panghunahuna ni Reyes nga gisuwat sa tinubdan sa PCIJ ug gimantala uban ang pagtugot sa pamilya ni Reyes naglakip sa mosunod:

• Wa siyay gikilkilan ni gipaboran nga suppliers sa siya pay hepe sa AFP ug kalihim sa DND ug iyang gipanguli ang mga suburno nga gisuway nila paghatag niya;
• Apan may ilegal nga mga transaksiyon nga iyang gitugotan, sama sa conversion sa pundo sa AFP, kay mao na ang naandan sukad sa tenyente pa siya; ug
• Samtang di siya hingpit nga limpiyo, di siya maoy nag-imbento sa pangurakot ni maoy labing dakong kawatan.

-o0o-

Nitataw si Reyes nga andam siyang modawat sa bisan unsang silot nga mahimong ipahamtang tungod sa kapakyas niya pagbadlong sa binuang nga mga transaksiyon.  Matod ni Reyes nagusbat ang iyang kadungganan maong motug-an siya sa kamatuoran aron kapanalipdan ang bisan unsang nahibilin.  Kay, matod niya, ang pagpuyo sa kinabuhi nga way dungog mas dakong trahedya kay sa kamatayon.
Apan wa gyod itug-an ni Reyes, bisan ngadto sa iyang mga suod, unsay iyang itug-an, unsa ang ilegal nga mga transaksiyon nga wa niya mabadlong ug kinsa ang mas dakong kawatan.  Ambot unsay hinungdan sa iyang kamatayon:  Nitalaw ba pagtug-an sa kamatuoran?; nahadlok ba paghingan sa mas dagkong mga opisyal sa transaksiyon?; o maoy nahunahunaan nga labing epektibong tubag sa tanang mga pasangil batok niya?  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 14, 2011

Kalangay sa FOI

Sakto ang The Right to Know, Right Now! Coalition.  Nabantang ang kadako sa panginahanglan pagpasar sa Freedom of Information (FOI) act atubangan sa nabisto nga lapad nga pangurakot sa Armadong Kusog ug ubang mga buhatan sa gobyerno.  Kini aron nga mahibaw-an ug mabadlong dayon sa mga magbubuhis ang binuang nga mga transaksiyon sa gobyerno.
Lisod sabton ang pagdumili ni Presidente Noynoy Aquino pag-apil sa FOI sa listahan sa mga balaudnon nga iyang giduso nga unahon pagtuki sa Kongreso.  Kay nagsubli-subli siya og pasalig nga way tagoan ang iyang pamunoan.  Gawas nga ang kampanya batok sa pangurakot maoy labing dakong bahin sa plataporma sa iyang kandidatura ug pagdaog sa niaging tuig.

-o0o-

Ang ka way FOI gipahimuslan pag-ayo sa kawatan nga mga opisyal sa gobyerno pagpadayon sa ilang mga binuang.  Kon wa ning balaora, dali ra kaayong balibaran ang mga sakop sa media ug nagpakabana nga mga magbubuhis nga mangayo og mga dokumento sa mga proyekto nga gigastohan sa ilang buhis.
Tinuod nga dunay Code of Conduct and Ethical Standards for Government Officials and Employees (Republic Act 6713) nga gipangamahanan ni kanhi Senate president Jovito Salonga ug nahimong balaod niadtong 1989.  Apan labihan kabusluton ang mga probisyon nga mahimong siyam-siyaman ang pagpinaabot sa mga nangahas pagpangayo og mga dokumento gikan sa lokal ug nasudnong gobyerno. labi na sa militar.

-o0o-

Ang labing dakong kalainan sa gisugyot nga FOI ug sa RA 6713:

• Sa RA 6713, ang nangayo sa mga dokumento kinahanglan nga mopatin-aw nganong nangayo siya sa kasayuran; samtang
• Sa FOI, gipatigbabaw nang daan ang katungod sa publiko pagpangayo sa mga dokumento ug ang opisyal o buhatan sa gobyerno nga gipangayoan obligado nga motuman, o kinahanglan nga mopatin-aw nganong di mahatag ang kasayuran.

Sa RA 6713, labihang langaya.  Mahimong pabalik-balikon ang nangayo sa mga dokumento kon magpa-goryo-goryo nga di kunohay matagbaw sa mga sukaranan ang gipangayoan.  Mas laktod sa FOI.  Mahimong makuwestiyon dayon atubangan sa hukmanan ang sukaranan sa paghikaw sa mga dokumento.

-o0o-

Ang sukaranan ni Aquino sa pag-isnab sa FOI labihang taphawa:  Matod niya may mga kasayuran nga hilaw pa nga di angayang mahibaw-an dayon sa katawhan kay mahimong makamugna lang og kaguliyang; maong nag-umol pa karon ang Malakanyang sa ilang kaugalingong bersiyon sa FOI.  Nga makapahinumdom nato sa laing salida sa palasyo:  Aron paglikay sa nagbaga nga kontrobersiya sa Reproductive Health (RH) bill, nag-umol sila og Responsible Parenthood (PH) bill.
Angayang pahinumdoman si Aquino nga di iyang trabaho ang pag-umol kon dili ang pagpatuman sa mga balaod.  Ug nga di monopoliya sa Malakanyang ang tarung nga panimuot, kay may katakos sab ang mga sakop sa Kongreso ug nagpakabana nga mga pundok nga nagkauyon pagpanday na sa FOI.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 13, 2011

        Manumano lang una

    Ang Buro sa Imigrasyon (BI) nitabang sa kapolisan sa pag-ila sa langyaw nga gipasanginlan nga usa sa nidagit sa 6 anyos nga si Ellah Joy Pique duol sa Calajo-an Elementary School sa Minglanilla ug nilabay sa patayng lawas sa pangpang sa Sayaw, Barili.  Bisan giisip nga confidential ang ilang records, si Immigration Regional Director Casimiro Madarang III nipasabot nga ang wa sily balaod nga nalapas sa pagpakita sa hulagway sa mga langyaw ngadto sa mga imbestigador sa bangis nga krimen.
    Ang langyaw gihulagway sa mga saksi nga 40 anyos, 5'8" ngadto sa 5'10" ang gitas-on, regular ang gidak-on sa lawas, puti, buwagaw ang buhok, tul-id ug taliwtiw ang ilong ug nipis ang wait.  Base sa paghulagway, gihimoan og sketch ang langyaw nga gipakatap sa nagkalainlaing presinto.  Nga mao say gigamit pagsusi may motakdo ba sa mga hulagway sa mga langyaw sa database sa BI.

-o0o-

    Matod ni Madarang mas sayon ang ngan kay sa nawong nga pangitaon sa ilang database.  Human sa pila ka adlaw nga pakisusi, wa pay hulagway sa ilang database nga nitakdo sa police sketch.  Kay manumano ra man ang pagpangita, gikuyawan ko nga siyam-siyaman na lang di pa mahuman pagsubay ang tanang hulagway sa mga langyaw sa Sugbo.
    Sa kataposang ihap ni Madarang, dunay kapin sa 5,000 ka permanent residents dinhi ug dul-an sa 100,000 ang langyawng mga turista nga mangabot sa Mactan-Cebu International Airport (MCIA) matag buwan.  Wa pa ni labot sa mga langyaw nga didto motugpa sa Ninoy Aquino International Airport (NAIA) ug ubang ports of entry.  Kanus-a pa man intawon makit-i ang suspitsadong pedophile?

-o0o-

    Way kahimanan ang BI ug kapolisan nga sama sa makita sa mga pelikula sa hollywood nga gigamit sa FBI ug CIA nga paspas nga motakdo sa mga hulagway.  Ang ubang kanasuran nagpalambo na gani og mas abante pang mga teknolohiya sa mas paspas nga pagpangita sa mga kriminal.
    Ang Britanya nagbutang og surveillance cameras nga moila sa mga pinangita sa balaod bisan taliwa sa bagang katawhan.  Ang kapolisan sa Estados Unidos makapada sa hulagway sa ilang ikasugat nga suspitsado aron itakdo sa ilang database sud lang sa pipila ka segundos ginamit ang iPhone.

-o0o-

    May laing problema:  Gilalisan pa ang kakasaligan sa police sketches.  Samtang dunay pipila na nitakdo, kasagaran nangasayop.  Di lang dinhi sa Pilipinas kon dili hasta sa mas malambuong mga nasud.
    Tungod ni sa kalimtanon, kakugang, kahadlok, kakapoy ug kalibog sa mga saksi.  Ug sa managlahi nga katakos sa artists.  80% sa mga konbiktado nga naabsuwelto sa DNA nagumikan sa sayop nga sketches.  Apan bisan unsa pa, mas maayo lang gihapong may sketch nga tamdan ang publiko kay sa igo lang pasidan-an pagbantay sa langyaw nga buwagaw ug daghan og patik.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 12, 2011

        Hello, Angie
    Ang usa sa mga eskandalo sa pamunoan ni kanhi presidente Gloria Arroyo namugna tungod sa iyang mga tawag sa telepono.  Ang ilang panagsulti ni kanhi Comelec commissioner Virgilio Garcillano, nga gituohan gi-record sa mga ahente sa Intelligence Service of the Armed Forces of the Philippines (ISAFP) nakabisto sa lapad nga tikas sa piniliayng presidensiyal niadtong 2004.

Karong wa na siya sa Malakanyang, mahimong mahiagom si Arroyo sa labing dakong krisis sa iyang politikanhong kinabuhi tungod sa laing tawag sa telepono nga iyang gihimo.  Ning higayona ngadto ni Heneral Angelo Reyes.  Usa ka adlaw sa wa pa maghikog ang usa sa labing sinaligan sa iyang siyam ka tuig nga pamunoan.

-o0o-

    Nihit ang mga detalye sa tawag ni Arroyo.  Nga nakaapektar pag-ayo ni Reyes kay iya ning gisumbong ngadto sa iyang senior sa Philippine Military Academy (PMA), si Commodore Rex Robles.  Kinsa maoy nipahibawo sa kahibulongan nga duha ka tuyo ni Arroyo kang Reyes:

• Nagpakisayod si Arroyo kinsa ang mistah ni Senador Antonio Trillanes IV nga gipalihug ni Reyes paghatod sa iyang suwat nga nanghagit sa senador paghingan sa gamhanang opisyal nga nagsugo, nagpahimus ug nanalipod sa pangawkaw ni Major General Carlos Garcia; ug
• Nagpakisayod nganong nakiglalis si Robles kang Kongresista Roilo Golez human niluwat og privilege speech nga nilambigit ni Reyes sa pangurakot sa Armadong Kusog.

-o0o-

    Masihag sa tawag ni Arroyo ang talagsaong dagan sa iyang utok ug nga wa gyod diay malilong gikan niya.  Nga posibleng maoy nakatabang paglahutay sa tanang mga anomaliya nga gipasangil batok niya ug, bisan sa sunudsunod nga impeachment complaints ug sibaw nga awhag pagpalagpot niya sa gahom, pagtiwas gyod sa iyang termino.
    Samtang ang pagtagad sa ordinaryong katawhan nasentro sa bag-ong mga ebidensiya sa lapad nga pangurakot sa militar, si Arroyo mas interesado kinsay mensahero ni Reyes ngadtong Trillanes.  Ug samtang nakuryuso tang tanan pagsubay pila gyod ka bilyon ka pesos ang nakawat, si Arroyo mas nihatag og importansiya sa lalis nilang Golez ug Robles.

-o0o-

    Nagduda ba si Arroyo sa tinuod nga tuyo ni Reyes pagsuwat ni Trillanes?  Nabalaka bang nagsugod nag panghunaw si Reyes?  Tinuod bang nahadlok nga ang mensahero nilang Reyes ug Trillanes mao ang iyang kanhi aide nga si Lt. Commander Cris Magdangal o laing opisyal nga suhito sa mga transaksiyon tali sa Malakanyang ug Kampo Aguinaldo?
    Wa gyod untay na-interes sa away nilang Robles ug Golez.  Apan tungod sa talagsaong interes ni Arroyo, mangutana ta:  Nabalaka ba si Arroyo nga modako ang lalis nga gisugdan ni Robles, nga klarong nanalipod ni Reyes, ug makaamgo na hinuon silang Golez, Trillanes ug ubang imbestigador nga igo lang silang gigiyahan nilang Reyes ug Robles nga ang kinawatay mahimong gipasiugdahan gyod sa Malakanyang?  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 11, 2011

Pasagad sa edukasyon
Ang masulub-ong kahimtang sa mga eskuylahan sa gobyerno dugay nang gipasagdan sa atong kadagkoan.  Ug hagbay rang gilingiw-lingiwan sa katawhan.  Mapugwat lang ta matag karon ug unya kon dunay mga panghitabo nga makapahinumdom nato nga di makiangayon ang padayon nga pagpaundayon sa eskandalo.

Sama sa pagdagit ug pagpatay sa 6 anyos nga batang babaye sa Minglanilla.  Ug sa sunudsunod nga pagpatay sa duha ka magtutudlo sa Argao ug Minglanilla.  Matag human sa duguong hitabo, magpungasi dayon ang bag-ong mga lagda nga ipatuman pagpalambo sa seguridad sa mga eskuylahan.  Apan way opisyal sa gobyerno nga nagtagad, ug ang mga magbubuhis napul-an na og awhag, sa pagpatuman og mas malungtaron nga sulbad.

-o0o-

Nganong gitugotan man nato nga matukod ang classrooms nga way pansayan?  Nganong gitugotan man nato nga matukod ang school buildings nga way tubig?  Ni kuryente?  Ni seguridad?
Kon ang mga kan-anan nga pipila ray kustomer matag adlaw gikinahanglan nga magbutang og pansayan, nganong gipasagdan ra man ang mas daghang mga tinun-an nga magkara-kara pagpangita og kapahungawan sa ilang sugo sa lawas?  Kon ang mga buhatan nga maihap ra sa tudlo ang mga kawani nagkinahanglan og tubig ug kuryente, nganong gilawog ra mang mga eskuylahan sa kalang-og, kahugaw ug kangitngit?  Ug kon ang usa ka gamayng patigayon maningkamot pagbutang og guwardiya, nganong gilawog ra mang tibuok eskuyalahan sa gatosan ka mga tinun-an nga way bisan gamayng panagang?

-o0o-

Ang kapakyas pagsulbad sa batakang mga suliran sa mga eskuylahan kanunayng gibasol ngadto sa kakuwang sa kuwarta.  Matod sa kadagkoan sa Departamento sa Edukasyon (DepEd) ang ilang pundo alang lang sa school buildings ug suholan sa mga magtutudlo ug wa nay nahibilin sa ubang panginahanglan.
Maong mga tinun-an, mga ginikanan ug mga magtutudlo ang nagkapuliki sa pag-amut-amot aron nga mataoran og koneksiyon sa tubig ug kuryente ug matukoran og pansayan ang classrooms.  Ug kay gihimo na mang boluntaryo ang tanang amotan, di na mapugos ang mga tinun-an, ginikanan ug magtutudlo pagpas-an sa responsibilidad sa gobyerno.

-o0o-

Human sa pagdagit ug pagpatay ni Ella Joy Pique, kalit lang naghisgot ang kadagkoan sa DepEd sa paggamit sa ilang gahin alang sa aintenance and other operating expenses (MOOE) pagbutang og mga guwardiya sa mga eskuylahan.  Nganong kinahanglan mang dunay mamatay una sila makahunahuna ini?
Unsa man diay gigamitan sa MOOE sa nangaging katuigan sa wa pa makalas si Ella Joy?  Hinaot nga way iyang bersiyon ang DepEd sa "conversion" sa Armadong Kusog, ang paggamit sa pundo alang sa suholan ug mga benepisyo sa kasundalohan pagpaburot sa pribadong mga bolsa.  Kay ang minilyon ka pesos nga nausik sa depektuso nilang textbooks sud na sa daghang katuigan naribalan lang sa overpriced ug wa kapusli nilang noodles.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Arangkada of Leo Lastimosa for February 8, 2011

Lusot ni Soc

Haskang biliba nako ni Talisay City Mayor Soc Fernandez.  Aron di magkapuliki og panagang sa labing uwahing salida sa iyang anak, gisumbalik niya og pasangil ang mga polis.  Gipasanginlan niya ang mga polis, nga nisuway pagdakop ni Joavan niadtong Dominggo sa kadlawon, nga kakonsabo sa mga tawo nga dugay nang nagtinguha pagpatay sa iyang sinagop.
Haskang luoya sa kapolisan.  Di pa igo nga kaduha na banggai ang ilang mga sakyanan, tagsa ang mga dakbayan sa Talisay ug Sugbo ug pulos gipakauwawan ug gilusut-lusotan lang ni Joavan sa daghan nang higayon, karon gipasanginlan pa gyod nga way kalainan sa mga kriminal nga ilang gigukod.

-o0o-

Kon alang sa nagpakabana nga mga Sugbuanon nahingpit na gyod ang kabangis ni Joavan, ug kon alang sa pipila ka mga polis, apil nang labing uwahi niyang nabanggaan nga si Chief Inspector George Ylanan, nalisoan na siya sa maayong pangisip, si Mayor Fernandez may sukwahi nga katin-awan.
Alang niya si Joavan igo lang diayng nanalipod sa iyang kinabuhi.  Ang bag-ong nakit-an nga katin-awan mahimo nga gamiton alang sa giingong pagbangga sab niya sa sakyanan sa kapolisan sa Talisay sa Nobyembre sa niaging tuig.  Ug, puslan man nga nahinayak na, hasta sa ubang mga insidente sa Talisay City ug Cebu City nga gipasanginlan si Joavan nga nanghulga, nagpabuto ug namusil.

-o0o-

Haskang usika og sakyanan sa tinguha ni Joavan paglikay sa mga hulga sa mga tawo nga, segun sa iyang amahan, determinadong "motumba" niya.  Gawas sa Honda Civic, nga iyang gisakyan niadtong Dominggo, nga gisakmit sa Cebu City Police Office (CCPO) headquarters, padayon sang gitanggong ang Pajero nga gituohang nibangga sa sakyanan sa kapolisan sa Talisay.
Laing sakyanan nga na-kontrobersiyal, ang Toyota Revo nga service vehicle sa mayor, nakalingkawas tuod sa kapolisan sa Pardo kay gimaneho og kawani sa Talisay City Hall nga di lisensiyado, karon nasakpan na sab sa kapolisan nga gisakyanan sa kaubanan ni Joavan sa kadlawong dako sa Sindulan.

-o0o-

May buslot hinuong bag-ong istorya ni Mayor Fernandez:  Nag-unsa man si Joavan sa Sindulan?  Duol sa giingon sa mga polis nga dakong baligyaanan sa ilegal nga drugas?  Kabahin bang Sindulan sa orihinal niyang lusot nga feeding program ni Joavan?  Nisimpatiya ba sa mga pamilya kansang mga bay gipaguba ni Cebu City Mayor Michael Rama?  Pakan-on ba untang 3,000 ka naapektahang pamilya maong nangadlawon og hikay?
Pila pa may iduhig ug pasanginlan sa mayor una siya makaamgo nga siya na lay nakumbinser sa nag-usab-usab niyang mga lusot?  Mas maayo pang nipilit sa orihinal niyang panagang:  Nga iyang krus si Joavan ug andam niya siyang pas-anon.  Lisod lang hinuong ipasabot nganong giangin og papas-an ang taga Talisay City ug karon hasta ang taga Cebu City.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com