Thursday, October 9, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 10, 2008

            HIMSOG ANG SAGBOT

 

            Salamat sa pagkaging sa usa nako ka tudlo sa akong pagmata usa niana ka buntag, di na ko mokaon og mani.  Ni atay ug batikun sa manok.  Molingiw na sab ko sa chicharon bulaklak.  Ug bisan sa munggos.

            Salamat sa sunudsunod nga pagkasakit ug pagkamatay sa mas batan-on nakong mga kaila tungod sa atake sa kasingkasing, di na ko mokaon og inasal.  Ni humba.  Ni linat-ang baboy.

            Ang akong inadlawng pagkaon gidominahan na lang sa isda ug utan.  Di sama kalami.  Gusto kong motuo nga mas himsog karon ang akong panglawas.  Apan tuohi ko nga di sayon ang pagbiya sa naandan nakong mga putahe.

-o0o-

            Labing makapatulo sa laway nakong mga handumanan sa karaang studio sa ABS-CBN sa Leon Kilat-P. Del Rosario mao ang mga pagkaon sa Pete's.  Akong pamahaw:  Munggos ug atay sa manok.  Akong paniudto:  Dugudugo ug imbutido (nga kinaham sab ni Choy Torralba).  Akong panihapon:  Chicharon bulaklak ug beer.

            Ambot pila ka semana kong naghinam-hinam pagbalikbalik sa maong mga pagkaon.  Inigpanug-ab nako human sa pamahaw, maglantaw na sab ko sa paniudto ug panihapon.  Hangtod nga pagmata nako usa ka buntag niana sa akong boarding house sa Kamagayan di na kong kalakaw.

            Sukad niadto, nausab ang akong pagtan-aw sa pagkaon.  Di lang diay makabusog.  Makadaot sab.

-o0o-

            Karong minyo na, nakat-on na ko pagkaon og mga dahon.  Nga gitawag sa akong asawa nga salad.  Wa gyod ko magdahom, bisan sa akong kakabos, nga moabot ang adlaw nga manihapon na lang ko og pila ka pal-ak sa lettuce, dagkong hiwa sa tamatis, pila ka lugas sa olives ug tinimplahang suka, nga gitawag sa akong asawa nga dressing.

            Kon mangaon mi sa gawas, sungugon ko sa among mga higala nga kinahanglang akoy mokaon sa tanang tambok aron pagpamawi.  Kay nila pa gilawogan lang ko sa akong asawa og sagbot.

-o0o-

            Di sayon ang pagsukol sa tentasyon.  Inay molikay, aron pagsukod sa akong determinasyon, nipaduol ko sa tanang gidili apan di gyod motilaw.  Kon dunay lechon, akoy nihiwa.  Apan wa gyod mokuha.  Kon dunay dugudugo, akoy nisilbi sa akong kaubanan sa lamesa.  Apan wa mobahog.

            Apan ang pagbantay sa pagkaon usa lang ka bahin.  Kinahanglang paresan og ehersisyo.  Kay nagsakit na mang tuhod, brisk walking na lang ko kutob.  Sa buntag ug gabii.  Gikan ug padung sa bay ug sibyaanan.  Aron di magmingaw nisugyot kog walking club matag Dominggo sa buntag.  Sa unang hugna, akoy wa katunga.  Sa ikaduhang Dominggo, pipila ra ming nagpakita.

            Pagkahuman sa usa ka takna nga lakaw, suma sa gikasabotan, nangita mig cereal.  Nakatag-an mo, way namaligya.  Itlog ug pancakes ray labing himsog nga nakit-an.  Labihang hinangopa nako dihang akong asawa ang nag-una-una pag-order og bacon.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Wednesday, October 8, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 9, 2008

            PUYA SA PARDO

 

            Si Joavan Fernandez nagsugod isip inosenteng puya.  Nga gibilin sa simbahan sa Pardo, sa habagatang distrito sa Dakbayan sa Sugbo, diin naghimo og bible study si Brod Soc Fernandez 26 ka tuig nang nilabay.  Kay wa pa man manganak ang iyang asawa, ug kay ang pagbilin sa puya naatol man nga didto siya, nakahukom si Soc pagda sa puya sa iyang bay sa Bulacao, Talisay.

            Apan sa sinugdanan di hingpit ang paggakos ni Soc sa puya.  Iya ning gihatag ngadto sa iyang manghod nga si Loloy.  Kinsa nidawat lang sab sa puya bisan kon nagsige siyag biyahe niadto sa Negros.  Nangandam na unta si Loloy pagpabunyag sa bata dihang gikuha pagbalik ni Soc.

-o0o-

            Si Joavan nitubo isip buotan nga bata.  Tugob siya sa pagpangga ug pagmatuto nilang Soc ug sa iyang asawa.  Kanunay siyang kuyog ni Brod Soc sa iyang nagkalainlaing kalihokan pagpanalipod sa Simbahang Katoliko.  Apil sa iyang papel mao ang pagda sa bibliya ni Soc ngadto sa iyang mga tulomanon sa radyo.

            Kalit nga nausab si Joavan 11 ka tuig ang nilabay.  Dihang nagsugod na pagkuyog sa iyang mga higala.  Maminaw gihapon siyang Soc.  Moduko gihapon kon pahimatngonan sa di maayo niyang mga buhat.  Apan, bisan sa way kinutoban nga pagmaymay ug mga pangaliya ni Soc gikan sa buntag hangtod sa gabii, hingpit nang nasaag si Joavan gikan sa tarung nga agianan.  Nisiaw si Joavan dihang na-mayor nang iyang amahan.

-o0o-

            Si Loloy ug ubang kaparyentihan wa magkuwang pagtambag ni Soc.  Sa di pagtugot nga maguba ang iyang ngan tungod sa di maayong mga binuhatan ni Joavan.  Apan wa maminaw si Soc nila.  Maong may mga higayon nga magkalalis silang Soc ug Loloy tungod ni Joavan.

            Apan si Loloy kumbinsido nga bisan kon siya pay nakasagop magpabadlong lang gihapon si Joavan.  Matod niya kon napakyas si Soc, nga iyang gihulagway nga mas Diyosnon pa niya, way kahigayonan nga molampos siya pagtarung ni Joavan.

-o0o-

            Bisan naguol nga sa ikaduhang higayon nabalhog na sab ang iyang pag-umangkon sa bilanggoan, nanghinaot si Loloy nga mao na ni ang makapatarung ni Joavan.  Matod niya bisan sa pagsige og hangyo ni Joavan nga makatrabaho sa kagamhanan, wa siya ibutang sa payroll sa City Hall ug gisuholan lang gikan sa panudlanan ni Soc.

            Nipasabot si Loloy sa Arangkada sa DYAB Abante Bisaya nga ang mga opisyal ug mga kawani sa City Hall nihatag ni Joavan sa tanang pabor kay anak siya sa mayor.  Nga alang nako maoy sinugdanan sa hingpit nga pagkaduhig ni Soc.  Kay inay badlungon, gidasig na man hinuon niya ang paggamit sa kahimanan sa kagamhanan ug sa influencia sa iyang buhatan aron pagtabon sa mga binuang ni Joavan.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Tuesday, October 7, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 8, 2008

            ANG LANGAW

 

            Di duwaan nga armas ang nakuha sa NBI gikan ni Joavan Fernandez.  Sukwahi sa pangangkon sa iyang amahan, si Talisay City Mayor Soc Fernandez, nga duwaan ra ang armas nga gida ni Joavan.  Buhi nga mga bala ug mga magazine sa mga pistola ang nasakmit sa NBI dihang ilang gikapkapan si Joavan.

May sukaranan ang mga pangutana unsa may kapuslanan sa mga bala ug mga magazine ni Joavan kon wa siyay armas?  Lisod tuohan nga ipanglabay ra ni Joavan ang mga bala ngadto sa sunod niyang pangabubhoan.  May sukaranan ang pagduda sa NBI nga naabtikan silang Joavan.  Nga mahimong may kauban si Joavan nga maoy naghupot sa armas. 

-o0o-

Apan mas dako gihapon ang iskor sa NBI.  Kon itandi sa dakong itlog nga nakuha sa kapolisan sa Talisay dihang ilang gironda ang bay ni Joavan.  Human nila yak-i sud sa pila ka adlaw ang search warrant nga giluwatan sa hukmanan.

            Mas paspas ang NBI nga nakapatuman sa warrant of arrest batok ni Joavan.  Pila lang ka takna human ni luwati sa hukmanan.  Labihang abtika sa NBI nga naposasan na nila si Joavan bisan wa pang kadawat ang sinumbong sa kopya nga gipasaka sa Talisay City Prosecutor's Office ngadto sa hukmanan.  Labihang hiloma sa ilang operasyon nga si Joavan nagbad-ay pang nagpamasahe.  Biniyaan ang iyang Pajero nga way license plate number sa gawas sa masaheanan.

-o0o-

            Makapiyansa lang si Joavan alang sa iyang kasamtangang kagawasan kon makumbinser ang hukmanan nga huyang ang mga ebidensiya batok niya.  Maong labihan kamapuslanon ang affidavits of desistance nga gipirmahan sa pipila sa mga kihante paglukat ni Joavan gikan sa bilanggoan.  Nga si Mayor Fernandez nakit-an nga nisuway pa pagpakigkita ni Oscar Abellana, kansang anak mao na lay wa makig-areglo sa kaso, bisan nagtingkagol pa si Joavan sa selda sa NBI.

            Matod ni Oscar gipasaligan siya sa iyang igsuon sa tanyag sa mayor nga pabungaton siya og bisan unsang kantidad bugti sa pagsibog sa kaso.

-o0o-

            Mahimong sama sa naandan makagawas lang gihapon si Joavan sa bilanggoan.  Mahimong sama sa naandan mabasura lang gihapon ang kaso batok niya.  Mahimong sama sa naandan magpadayon lang gihapon si Joavan sa iyang naandang kalihokan.  Mahimo ganing sama sa naandan madugangan pa gyod ang nagkataas nga listahan sa iyang mga biktima.

            Apan napamatud-an na nga di diay inutil ang balaod batok ni Joavan ug sa kunsintidor niyang amahan.  Nga di diay ang tanang tinugyanan sa balaod sama katalawan sa kapolisan sa Talisay.  Nga si Mayor Fernandez igo lang diay nakatungtong sa kabaw.  Ug bisan sa way pupanagana niyang paggamit sa kahimanan sa kagamhanan pagdupa sa mga binuhatan ni Joavan, di pa siya sama kadako sa kabaw.

            Kinakusgan pa lang diay siya nga langaw.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Monday, October 6, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 7, 2008

            RECALL BATOK SOC

 

            Pipila sa mga molupyo sa Talisay, nga naglibog na nganong wa gyoy nahimo ang ilang kadagkoan pagbadlong sa gipasangil nga pagpanghasi ni Joavan Fernandez, anak ni Talisay City Mayor Socrates Fernandez, nagpalaban na lang sa whistleblower sa kahiwian sa mga proyekto sa niaging Asean Summit.  Ilang giawhag si Crisologo Saavedra nga maoy mangu sa pagpasiugda og recall batok ni Mayor Fernandez.  Kinsa ilang gipasanginlan nga nigamit sa kahimanan sa City Hall aron pagdupa sa iyang anak ug paghaylo o paghudlat sa tanang nangangkon nga mga biktima.

            Dihang unang nipasidaan pagpa-recall sa lokal nga mga opisyal nga wa na magtuman sa ilang katungdanan, gitawag si Saavedra sa pipila ka Sugbuanon nga "buang."  Apan tungod sa paugat sa mga politiko sa Talisay ug ubang mga dapit, mahimong mausab ang ilang hunahuna.

-o0o-

            Si Saavedra nipunit dayon sa hagit sa taga Talisay.  Giandam dayon niya ang petisyon sa recall batok ni Fernandez.  Kon mahinayon, di matangtang si Fernandez sa katungdanan apan mapugos siya pag-atubang sa laing piniliay pagka mayor bisan di pa mapupos ang iyang termino.

            Way nakita si Saavedra nga babag sa recall batok ni Fernandez ug ubang lokal nga mga opisyal sa Sugbo.  Matod niya yano ug sayon rang tumanon ang mga panginahanglan:

·        P30,000 ray bayranan sa pagpasaka sa petisyon ngadto sa Comelec;

·        12% ra sa mga molupyo ang kinahanglan nga mopirma sa petisyon aron mapatawag ang recall election;

·        Mahimong mapasaka ang petisyon bisan unsang orasa gikan karon hangtod sa Mayo sunod tuig; ug

·        Loss of confidence ray gikinahanglang sukaranan sa petisyon, nga kon dasonan sa igong gidaghanon sa mga botante, di na mahimong lalison sa bisan unsang hukmanan.

-o0o-

            Apan ang kapakyas ni Fernandez pagbadlong sa iyang anak igo na bang sukaranan sa recall election?  Kon may piniliay sa Talisay sa di pang 2010, mas masayo ang pagkabuakbuak sa politika nga mahimong makapainutil sa paghatod sa batakang mga pangalagad ngadto sa mga molupyo.

            Dako sang gasto sa bisan unsang piniliay nga mas sayo kay sa gitakdang piniliay duha ka tuig gikan karon.  Dako nang daan ang kadaot nga namugna ni Joavan.  Di ba kaha mas dako ang kadaot nga mahimo sa recall?

-o0o-

            Ang recall mahimong mao na lay kataposan nga kadangpan.  Kon bungulbungolan na lang gyod sa nagtungkawo sa gahom ang kabubut-on sa kinabag-an sa katawhan.  Gamiton lang kon wa nay laing paagi alang sa katawhan pagpadayag sa ilang kaugalingon.

            Mahimong way recall election nga mahitabo sa Talisay.  Apan ang pagpasiugda ini mahimong makapugwat ni Fernandez.  Nga amahan siya sa dakbayan ug di lang ni Joavan.  Nga kon palabihon na niya si Joavan, makiangayon alang sa tanang hingtungdan, kana kon may nahibilin pang kaligdong sa iyang galamhan, nga mokanaog siya sa katungdanan.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Sunday, October 5, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 5, 2008

                        ATIK SA TRAPIK

 

            May sukaranan ang kahadlok nga ang kahuot sa atong trapiko sa Metro Cebu susama na sa Metro Manila.  O, kon wa pa man, hapit na.  Ang pasalig nga duna pa tay lima ngadto sa napu ka tuig nga lugway paglikay sa suliran gikahadlokan nga usa lang ka way sukaranan nga panghinaot.

            Nahiagoman nako sa labing unang higayon ang nagkagrabeng suliran sa trapiko sa tulo ka labing dagkong dakbayan sa Metro Cebu—Sugbo, Mandaue ug Lapulapu—niadtong Biyernes.  Naabtan kog kapin sa oras paglatas sa 15 ka kilometro ra nga ruta.

            Ang labing makapaalarma mao nga way gihimo ang atong lokal nga opisyal pagsulbad sa suliran.

                        -o0o-

            Tinuod nga ang populasyon sa Metro Cebu, bisan sa pagdagsa dinhi sa bag-ong mga molupyo gikan sa kasilinganan nga mga lalawigan, wa ra kumingking sa nagdasok na pag-ayong populasyon sa Metro Manila.  Tinuod sab nga ang gidaghanon sa atong mga sakyanan pudyot ra kon itandi sa nagpunsisok nga mga sakyanan sa kaulohan.

            Apan mas hagip-ot ang atong mga agianan.  Samtang nakapahimus ang mga lalawigan, dakbayan ug kalungsoran sa way kinutoban nga pagpalapad ug pagsapaw-sapaw sa ilang kadalanan, ang kasagaran sa atong kadalanan nagpabilin sa ilang naandan nga gidak-on dihang gitukod sila alang sa mga parada ug mga kabayo.  Ang bag-ong natukod nga kadalanan ug ang pipila nga napalapdan gikilaw ra sab dayon sa mas paspas nga nidagsa nga bag-ong mga sakyanan.

                        -o0o-

            Ang labing dakong buslot sa mga pagpaningkamot pagpahapsay sa trapiko mao ang kakuwang o, tungod sa panagsungi sa lokal nga mga opisyal, ka-wa gyoy pagsinabtanay sa lokal nga mga kagamhanan unsaon pagpahapsay ang nagsumpay nilang kadalanan:

·        Nagpadayonpang gubat nga    gilusad ni Cebu City Mayor Tomas Osmena batok nilang Kongresista Eduardo Gullas, Talisay City Mayor Socrates Fernandez ug Lapulapu City Mayor Arturo Radaza; ug

·        Samtang alyado unta silang Mandaue City Mayor Jonas Cortes, mas nisikit si Cortes ni Gobernador Gwen Garcia sa Kapitolyo kay limitado nang katakos ni Osmena nga mahimong big brother.

                        -o0o-

            Maong taphaw kaayo ang mga paningkamot pagbanhaw sa sugyot nga pagtukod sa Metro Cebu Development Authority.  Gawas sa trapiko, angay na gyong sabotan ang pagsumpay sa mga kanal ug pagpalambo sa paghipos sa basura sa Metro Cebu.  Apan wa pay tilimad-on nga naputos na, o bisan nimubo lang untag dyutay, ang patas-anay sa ihi sa mga politiko, nga maoy nakapatay sa orihinal nga sugyot niadto. Mao nga ang mga pasahero ug mga motorista maoy mag-antos sa mosunod nga katuigan.  Madugangan pang minilyon ka pesos nga alkanse sa mga panginabuhi ug mga patigayon tungod sa nagkataas nga kalangay sa pagbiyahe.

            Kinsay atong paninglan?  Ang mas maayong pangutana:  Nganong nitugot man ta sa pagpabaya sa ato untang mga suluguon sa kagamhanan?  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Friday, October 3, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 4, 2008

            AHENTE SA HILO

 

            Duha ra sa 56 ka mga produkto nga gipakuha sa BFAD gikan sa mga tindahan ang nakaplagan nga positibo sa melamine.  Ang Greenfood Yili Fresh Milk ug Mengniu Drink ray di na mabaligya.  30 pa hinuon ka produkto ang nasusi sa nag-aginod nga laboratoryo sa BFAD.  Magpaabot pa tag pila ka adlaw sa sangpotanan sa ikaduhang hugna sa mga produkto.

Makaginhawag luag ang mga konsumidor nga nakapalit sa mga produkto nga gideklarar nga luwas.  Di diay intawon sila mahisama sa mga biktima sa China nga nangamatay ug na-ospital.  Apan tungod sa kadaghan na sa mga produkto nga samag ngan nga giilang makahilo sa ubang kanasuran, ug sa kainutil sa atong kaugalingong BFAD, ambot duna pa bay mosugal pagpalit og milk ug dairy products gikan sa China.

-o0o-

            Mas makapaalarma ang pasidaan nga giluwatan sa mga eksperto sa pagkaon nga ang hulga sa kahimsog sa katawhan wa lang magikan sa milk ug dairy products gikan sa China.  Nanukad sab sa mga produkto sa pagkaon gikan sa ubang kanasuran.  Ug bisan sa mga pagkaon dinhi sud sa nasud.

            Matod nila tungod sa kalayo sa gigikanan nga mga nasud, gibutangan ang imported nga mga pagkaon sa mga preserbatibo ug ubang mga kemikal aron kalugwayan ang lahutay ug mahalin pa bisan maabtan og pila ka buwan nga pagladlad sa mga tindahan.  Pipila sa lokal nga mga pagkaon di sab luwas kay wa pa hingpit nga mabadlong ang paggamit og pesticide ug ubang kemikal nga makadaot sa panglawas.

-o0o-

            Nganong gipasagdan man sa kagamhanan nga ang atong mga pagkaon gawas nga makabusog mahimong makahilo sab?  Gibasol sa mga eksperto ang pagpalabi sa kagamhanan sa mga magpapatigayon inay sa panglawas sa katawhan.  Mao ni hinungdan nga gipatuyangan ang paglaktod ug paglapas sa mga magpapatigayon sa mga lagda.  Unya na magsiging-siging kon duna nay mga konsumidor nga mameligro sa ilang kabuang.

            Mao ni hinungdan nga bisan kapila na mahilo ang atong kabataan ug katiguwangan sa mga pagkaon nga ginama sa higanteng mga kompaniya gikan sa sud ug sa gawas sa nasud, wa lang gihapon magtagad ang kagamhanan pag-umol og sistema nga hingpit nbga manalipod sa mga konsumidor.

-o0o-

            Laing makauuwaw nga tilimad-on nga tua kapusta sa pikas ang kagamhanan mao ang dakong eskandalo sa pagkalunod sa 10 metrikas toneladas nga endosulfan uban sa MV Princess of the Stars sa Romblon.  Dugay rang gi-ban ang endosulfan sa nagkalainlaing kanasuran, apil na sa Pilipinas.  Ambot unsay bakukang nga nasud sa utok sa kadagkoan sa kagamhanan, gilibkas ang pagdili aron, nakatag-an mo, pagpabor sa higanteng mga kompaniya.

            Inay mangayo og pasaylo sa katawhan sa eskandalo, , ang kagamhanan nidalidali pagtulisok sa Sulpicio Lines.  Aron pagtino nga mataligam-an ang ilang responsibilidad sa pagkahulga sa kinabuhi sa kadagatan ug sa lokal ug langyawng rescue workers.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Thursday, October 2, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 3, 2008

            TUNGLO SA UNAY

 

            Di angayng mag-unay ang mga drayber ug mga pasahero.  Kay pulos sila mga biktima.  Di pang kalaslasan ang plitehan kay nagpabilin pang taas ang presyo sa lana sa Pilipinas.  Nagpabilin pang taas ang presyo sa lana sa nasud, bisan sa higanteng pagtidlom sa presyo sa merkado sa kalibotan, tungod sa kahakog sa ginansiya sa mga kompaniya sa lana.  Ug sa kamapahimuslanon sa kagamhanan pagpahamtang og makalilisang nga buhis sa lana.

            Pulos sila nahimutang sa tumoy sa taas nga pila sa pinasahay—gikan sa cartel sa Opec ngadto sa wa say kaikog nga mga tag-iya sa mga gasolinahan.  Maong pulos sila wa nay kapasahan.  Ang mga drayber di gawasnon nga makapasa dayon sa palas-unon ngadto sa mga pasahero.  Mag-agad pa sila sa LTFRB nga kasagaran mag-agad lang sa magpa-pogi nga mga politiko.  Ug ang mga pasahero way laing kapasahan gawas sa namiyahok nilang pitaka. 

-o0o-

            Ang mga pasahero may sukaranan pagpangayo og us-os sa plitehan.  Kay, bisan di pa igo, dako na man ang sunudsunod nga laslas sa presyo nga gi-ulug-ulog nato sa mga kompaniya sa lana.  Apan di sila angayng motunglo sa mga drayber.  Nga mga biktima lang sab sama nila.

            Sa pikas nga bahin, ang mga drayber di sab angayng mangawras sa mga pasahero.  Way nagtinguha pag-iban sa ilang kita.  Ang mga pasahero igo lang nangayo sa makiangayon nilang bahin sa pagbarato sa lana.

            Inay mag-unay, angayng maghiusa ang mga drayber ug mga pasahero sa pagpaningil sa mga way kukaluoy ni kaikog nga nidasok nila sa suok.  Inay mag-iyahay, angay silang magtinabangay.  Aron mas lig-on nga manalipod sa ilang managsamang interes.

-o0o-

            Nahibawo na mo kinsay nagsige og sugnod sa panag-unay sa mga drayber ug mga pasahero.  Ang Malakanyang nagsige og ulug-ulog sa mga pasahero nga dako ang kahigayonan sa us-os sa plitehan.  Gisigehan sab nila og dasig ang transport groups pag-awhag sa mga kompaniya sa lana pagpaubos pa sa ilang presyo.

            Angayng sumbalikon sa mga drayber ug mga pasahero ang Malakanyang nga maoy labing niburot sa taas sa presyo sa lana.  Kay ang gidak-on sa Evat mag-agad man sa gitas-on sa presyo sa matag litro sa lana.

-o0o-

            Di na bag-o ang duwa sa pagbuwang sa nagpakabana nga mga hut-ong sa katilingban.  Malampuson ning gipasiugdahan ni Pres. Arroyo maong nagpabilin pa siya sa gahom hangtod karon.

            Si Arroyo igo lang sab nga nanundog sa kasaysayan.  Nga napuno sa mga pagsuway ug paglampos sa pagbuakbuak sa katawhan.  Maong naulipon ta sa mga langyaw sud sa gatosan ka katuigan.  Maong hangtod karon nagpabilin tang ginapos.  Sa kahadlok sa atong kakabos ug kagamay batok sa mga gamhanan ug mga adunahan.  Ug sa kaburong sa kamatuoran nga kon magkuptanay ug magkasinabtanay lang way mangahas pagsukol sa ilang kabubut-on.  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com

Wednesday, October 1, 2008

Arangkada of Leo Lastimosa for October 2, 2008

            SAPAW SA KAWAT

 

            Dihang gitukod ni Pres. Arroyo ang PASG (Presidential anti-Smuggling Group), nikisikisi pag-ayong Bureau of Customs (BOC).  Apan wa nato dasoni ang ilang pagsupak.  Mirisi sa kurakot nilang mga opisyal.  Mas maayo na lang sab nga may makabaraw sa ilang mga binuang.

            Bisan kon ang PASG lain na sang sapaw sa tambok nang daan nga burukrasya.  Bisan kon ang pagsabong sa duha ka mga buhatan nga managsama og gimbuhaton mosangpot lang sa way kinutoban nga away.  Bisan kon ang gipanudlo nga mga sakop sa PASG gidudahan nga labaw pang badlungon kay sa ilang gibantayan.

            Ingon ana na ta ka-desperado pagpangitag sangpotanan sa kampanya batok sa mga kukhan sa kagamhanan.

-o0o-

            Hangtod nga nabantang sa kadaghanan nga way kausaban nga nahitabo.  Nga nagpadayon ang pagsiaw sa pagpayuhot sa mga kontrabando agi sa mga pantalan ug mga tugpahanan.  Nga bisan sa pasiunang pangisog sa PASG, way dagkong smugglers nga nadakpan.  Nga bisan sa daghang pagawal ug panghudlat, wa maibani ang gipayuhot nga mga sakyanan, bugas ug ubang mga produkto.

            Ug hangtod nga ang PASG mao na say nagpabadlong.  Inay maibanan, nadugangan na man hinuon ang mga kawatan.  Daan nang wa kabadlong sa mga tang-an nga gisabak-sabak sa customs, ang PASG gipasanginlan nga duna say ilang kaugalingon nga sindikato nga gidupa-dupahan.  Inay mamadlong, ang PASG gikahadlokan nga nakiglumba na hinuon sa kiat sa way busganan nga mga piranha sa kagamhanan.

            Daotan nang daan nga wa mabadlong ang customs.  Napun-an pa gyong buslot sa atong panudlanan tungod sa bag-ong buhatan nga kinahanglang gastohan ug mga opisyal nga kinahanglang suholan.

-o0o-

            Tungod sa papating sa labing dagkong mga opisyal sa kagamhanan, sayon ra kaayong linglahon ang katawhan nga may kahigayonan ang gagmayng kausaban.  Nga mahimong maposasan ang mga kawatan sa ubos.  Bahala na kon nagpiyesta ang tua sa ibabaw paglimas sa atong nasudnong panudlanan.

            Kay di man nato mapalagpot sa labing dagkong mga kawatan, ang ila na lang mga itoy ang atong pahimungtan.  Uwahi na nga atong naamgohan nga ang atong kainutil pagsukol sa mga dagko mao say nakapasiaw sa mas gagmayng mga sungayan.

-o0o-

            Maong gawas nga naluto ta sa atong kaugalingon mantika, wa pa gyoy garantiya nga ila tang lung-an sa di pa mapaig.  Nangiyugpos lang ta atubangan sa bangis nga pagkunis-kunis nila sa atong nasudnong kadungganan.  Nagpaabot tang, sama sa naandan, milagrohan ta ug kahinginlan sila sa gahom ug makahimo na sab tag lab-as nga sinugdanan.

            Apan ang nangaging mga milagro gikapoy nag luwas nato.  Ang mga alimatok way plano nga mohunong pagsupsop sa atong dugo.  Tungod sa atong pagpabaya, mas hangol pa hinuon ang ilang pagpahimus.  Manghinaot ba lang gihapon ta nga may mahitabong laing milagro ug mabusdik ug pul-an na sila?  [30]  leo_lastimosa@abs-cbn.com